Gayrimenkul Uzmanı Şenay Araç, Covid-19 sonrası değişen çalışma alışkanlıklarının ofis piyasasını kalıcı biçimde etkilediğini belirterek, son aylarda plaza ofis kiralamalarının neredeyse tamamen durduğunu söyledi. Araç’a göre, pandemi sonrası kısa süreli bir toparlanma yaşansa da son 5–7 aydır piyasada ciddi bir sessizlik hâkim.
OFİS VAR, KİRACI YOK
Piyasada çok sayıda boş plaza ofisi bulunduğuna dikkat çeken Araç, bu ofisleri kiralayacak firma sayısının yok denecek kadar az olduğunu vurguladı. Ekonomik koşullar nedeniyle birçok şirketin faaliyetlerini sonlandırdığını, yeni firma kuruluşlarının ise ciddi biçimde azaldığını belirten Araç, “Arz çok fazla ama talep neredeyse sıfır” dedi.
Sahadaki tabloyu rakamlarla özetleyen Araç,
- 800–1.500 metrekare büyüklüğündeki kurumsal ofislerin yaklaşık 1 yıldır kiralanamadığını,
- 70–150 metrekare arasındaki küçük ofislerin ise firma kapanışları ve taşınmalar nedeniyle 6–7 aydır ilanda beklediğini aktardı.
ARTAN GİDERLER PLAZALARI GÖZDEN DÜŞÜRDÜ
Plaza ofislerin cazibesini yitirmesinin en önemli nedenlerinden birinin maliyetler olduğunu söyleyen Araç, aidat, ısıtma-soğutma, güvenlik, otopark ve ortak alan giderlerinin firmalar için ciddi bir yük haline geldiğini ifade etti.
“Bugün firmalar plaza ofisi denildiğinde prestiji değil, doğrudan masrafı düşünüyor” diyen Araç, uzaktan çalışma sistemine geçen şirketlerin ofis maliyetlerini yüzde 60–70 oranında düşürebildiğine dikkat çekti.
YATIRIMCI DA MESAFELİ
Ticari bölgelerde hâlâ ofis ağırlıklı projeler yapılmaya devam edildiğini belirten Araç, mevcut durgunluğa rağmen bodrum ve zemin katları ticari alan, üst katları ofis olarak planlanan projelerin sürdüğünü söyledi. Ancak plaza ofislerinin artık kira getirisi açısından yatırımcıyı da tatmin etmediğini vurguladı.
“Boş kalan her ofis katı hem mülk sahibi hem firmalar hem de piyasa için ciddi bir sorun” diyen Araç, atıl kalan yapıların yeni kullanım modelleriyle değerlendirilmesi gerektiğini belirtti.
OFİSTEN KONUTA DÖNÜŞÜM ÇÖZÜM OLABİLİR
Şenay Araç, çözümün plaza ofisleri mevcut yapısıyla piyasada tutmak olmadığını vurgulayarak, fonksiyon değişikliği, yeni imar düzenlemeleri ve ofisten konuta dönüşüm gibi alternatiflerin artık ciddi biçimde ele alınması gerektiğini söyledi. Aksi halde plaza ofislerdeki boşluk oranlarının daha da artacağı uyarısında bulunan Araç, yaşanan durgunluğun gayrimenkul piyasası açısından önemli bir sinyal olduğuna dikkat çekti. Araç, “Plaza ofisler artık tercih edilmiyor. Bu gerçek görmezden gelinirse ticari gayrimenkulde sorunlar daha da derinleşir” sözleriyle tabloyu özetledi.
